Bütçe Giderlerine İlişkin Oranlar (%) 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 Kas. 07*    
  1- BÜTÇE GİDERİ / BÜTÇE HEDEFİ 100 167 118 96 94 94 101 90      
         
  2- REEL HARCAMALAR / BÜTÇE GİDERİ 12 11 12 10 15 17 19 16      
         
  3- ESNEK OLMAYAN GİDERLER / BÜTÇE GİDERİ 72 76 74 75 77 72 64 68      
         
  4- FAİZ GİDERİ / BÜTÇE GİDERİ 44 51 45 42 40 31 26 25      
         
  5- FAİZ GİDERİ / GSMH 16 23 19 16 13 9 8 7      
         
  6- FAİZ DIŞI GİDERLER / GSMH 21 22 23 23 20 21 23 22      
         
  7- BÜTÇE GİDERİ / GSMH 37 46 42 39 33 30 31 29      
  8        
  Dipnotlar                    
  1- Bilindiği gibi bütçenin tahmini bir özelliği vardır. Bu oran, mali yılın başında bütçe ile öngörülen (tahmin edilen) ödeneklerin mali yılın sonunda hangi oranda gerçekleştiğini göstermektedir. Bu oranın 100 ü geçmemesi bütçe disiplininin sağlandığı anlamına gelmektedir.    
  2- Reel Harcamalar tüketim harcamaları (Mal ve Hizmet Alım Giderleri) ve yatırım harcamalarının (Sermaye Giderleri) toplamından oluşmaktadır. Bu oran, devletin bütçe aracılığı ile iç talep üzerinde ne kadar etkinliğe sahip olduğunu göstermektedir.    
  3- Esnekliği olmayan giderler, bu giderleri yapma yada yapmama konusunda inisiyatif kullanamadığımız giderler olarak adlandırılabilir. Genel teamüllere uygun olarak bakıldığında Personel Giderleri, Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi, Cari Transferlerden Sosyal Güvenlik Kurumlarına yapılan transferler ve Faiz Giderlerinin toplamından oluşan giderler esnekliği olmayan giderlerdir. Bu giderlerin bütçe içindeki payının artışı bütçenin hareket kabiliyetini sınırlandıracağından istenilen bir durum değildir.    
  4- Bu oran faiz ödemelerinin bütçe gideerleri içinde ne kadar paya sahip olduğunu ifade etmektedir. Bilindiği gibi faiz giderleri niteliği itibariyle karşılında bir mal - hizmet alınamayan veya geri dönüşümü olan bir yatırım için yapılmayan giderlerdir. Dolayısıyla bu giderlerin bütçe içindeki payının artması istenilen bir durum değildir.    
  5- Bu oran Faiz ödemelerinin GSMH içinde ne kadar paya sahip olduğunu ifade etmektedir. Bilindiği gibi GSMH bir ülke vatandaşlarının veri bir yıl için ürettikleri toplam mal ve hizmetlerin, belli bir para birimi karşılığındaki değerini ifade etmektedir. Dolayısıyla bu toplam değerin içinde faize yapılan ödemelerin artışı istenilen bir durum değildir.    
  6- Bu oran Faiz dışı ödemelerinin GSMH içinde ne kadar paya sahip olduğunu ifade etmektedir. Bilindiği gibi GSMH bir ülke vatandaşlarının veri bir yıl için ürettikleri toplam mal ve hizmetlerin, belli bir para birimi karşılığındaki değerini ifade etmektedir. Dolayısıyla bu toplam değerin içinde faiz dışı giderlerin azalış trendinde olması istenilen bir durum değildir.Çünkü üretilen değerin bir yatırıma, en azından mal ve hizmet kullanımına dönüşmesi arzu edilen bir durum olmaktadır.    
  7- Bu oran merkezi yönetimin toplam ekonomi içinde ne kadar paya sahip olduğunu ifade etmektedir. Bu oranın düşmesi, büyümenin özel kesim orijinli bir büyüme olduğunu ifade etmektedir.    
  * Bu sütunda yer alan oranlar ilgili ay sonu itibariyle merkezi yönetime ilişkin gerçekleşen kümülatif tutarlar dikkate alınarak hesaplanmıştır.    
             
  Soru ve Önerileriniz İçin            
  Genel Yönetim Mali İstatistikleri Şubesi            
  Tel: 0 312 415 17 66